Björn Valur, og hinir hræsnararnir

Það er merkilegt að heyra svona kjaftæði, útgerðarfélög hafa mörg hver styrkt alla flokka til jafns. Það verður að fá eitthvern samaburð áður en örðu eins rugli er haldið fram.
Nú reyna stjórnarliðar með sína fjölmiðla í bakhöndinni að gera alla sem tala fyrir arðsemi og vaxandi landframleiðslu Ísland og þar með þjóðarhag, sem tortyggilegastan. Þeir vita að þeir hafa tapaðan málstað og eru nú komnir í rökleysu vörn.
Þeir byggja sínar áætlanir um breytingar á hatri útí útgerð á Íslandi, það má öllum vera orðið ljóst.
Þau settu á kvótakerfi í lostun koldíoxíð út í andrúmsloftið svo kallað "loftkvótakerfi".


Þetta er sama ríkisstjórn og vill breyta kvótakerfinu í sjávarútvegi, vegna þess að þannig sækir hún atkvæði til einstaklinga sem trúa á að auðlindir skuli vera í "þjóðareign". En á sama tíma í sömu viku einkavæða þeir loftið okkar?

Þetta eru mestu hræsnarar landins í dag. Eðlilegt verður að teljast að þetta fólk reynir nú að gera þá sem tala að röksemd og skynsemi fyrir arðbærri auðlindanýtingu sem tortyggilegastan.
Því væntanlega vita þau sína skömm. Þvílík hræsni!

„Sagan samofin kvótakerfinu“

Nei, þeir hljóta að vera eitthvað klikkaðir..

Varla ætla þeir að fara einkavæða allt eftir svona fjármálakrísu, hafa þeir ekkert lært þarna í Grikklandi. Þeir ættu að líta til Íslands þar sem hefur verið ekkert annað en hagvöxtur síðan ákveðið var að stefna að því að ríkisvæða allt draslið, sér í lagi sjávarútveginn og orkuna. Þannig erum við að skapa verðmæti hér á klakanum með ríkisvæðingu, þeir eru greinilega að flaska illilega á þessu þarna í Grikklandi og viðrast aldrei ætla að læra greyin.
Hafa þeir ekki tekið eftir því að þau lönd sem hafa minnsta frelsið, minnstu einkavæðinguna, mestu ríkisafskiptin og minnstan eignarétt vegnar allra best meðal annarra þjóða og íbúar slíkra landa eru hvað hamingjusamastir.
Við erum allavega svo lánsöm að hafa ákveðið að feta á slíkar slóðir, og bola fjárfestum burt, letja útgerðir til fjárfestinga, með því einu að hamast á móti eignarétti því hér erum við með þjóðareignarlandið Ísland og við viljum hafa það í friði og fá okkar 3,4% samdrátt ár hvert.

Vonandi verður Jóhanna forsætisráðherra áfram.

Einkavæðing forgangsverkefni

Verðbólga,.. verðtryggðir reikningar

Þá byrjar fjörið, ASÍ vita greinilega ekki að eina kjarabótin fyrir fólk í þessu landi eru skattalækkanir. Þannig þeir krefja frekar atvinnurekendur um launahækkanir og uppskera verðbólgu. Þannig fáum við fáum tekjuskerðingu og uppsagnir. Skynsemin uppmáluð,  eins og fyrri daginn. Þess vegna tók ég saman vaxtakjör á verðtryggðum reikningum þar sem allar fjárfestingar aðrar en innlán og ríkisskuldabréf eru ólöglegar hér á landi og litnar illu auga.
Því er um að gera að fá sér verðtryggðan reikning þar sem verðbólguvæntingar munu aukast á næstunni og spái ég 5% verðbólgu í lok ágústmánaðar. Líf og fjör.

 

Íslandsbanki vaxtatafla Sparileið 36 2,50%   Sparileið 48 2,60%   Sparileið 60 2,80%  
MP banki vextir og verðskrá MP 36 2,60%   MP 60+ 2,85%      
Landsbankinn vaxtatafla Landsbók 36 2,60%   Landsbók 48 2,70%   Landsbók 60 2,80%  
Arion Bank vaxtatafla Verðtryggður 36 2,60%   Verðtryggður 48 2,70%   Verðtryggður 60 2,80%  
S24 vextir og gjaldskrá Verðtryggður sparireikningur (36 mán)   2,80%        
BYR vextir og verðskrá Bakhjarl 36 2,60%   Bakhjarl 48 2,70%   Bakhjarl 60 2,90%  

Heldur miklar launahækkanir

Afnemið höftin!

Haustið 2008 voru gjaldeyrishöft sett á íslensku krónuna. Ástæðan var sá ótti að erlendir sem innlendir aðilar myndu í stríðum straumum vilja skipta krónum sínum yfir í erlenda mynt. Afleiðing þess hefði orðið veruleg veiking krónunar á örskömmum tíma, það hefði leitt af sér hærra verðlag og þar með gríðarlega verðbólgu. Í framhaldinu hefðu margir einstaklingar og fyrirtæki sem skulduðu í erlendri mynt séð fram á gjaldþrot og sama hefði gerst með þá sem skulduðu verðtryggð lán í íslenskum krónum vegna þeirra verðbólgu sem búast hefði mátt við. 

Var því ákvörðun stjórnvalda að setja á tímabundin gjaldeyrishöft á meðan mesti óróleikinn í hagkerfinu gengi yfir. Gríðarlegur sparnaður var til í hagkerfinu á þessum tíma, og námu innstæður á reikningum yfir 3.000 milljörðum króna í ársbyrjun 2009. Mikill vandi var á höndum fyrir allt þetta fjármagn, hvað átti það að gera? Hlutabréfamarkaðurinn á Íslandi var hruninn og státaði aðeins af 11 fyrirtækjum. Mörg fyrirtæki stóðu illa og ríkið virtist ekki hafa neinar áætlanir um að selja fyrirtæki eins og bankana og fleiri félög sem höfðu farið í þrot árinu áður.

Stýrivextir voru hinsvegar háir og voru peningarnir því á því að hanga í bankanum og fjölga sér hægt og rólega án þess að hjálpa til við að örva hagkerfið á nýja leik, auk þess sem það stóð þeim það einfaldlega ekki til boða. Hægt og rólega fundu peningarnir sér öruggan og stöðugan ávöxtunarmöguleika: ríkisskuldabréf! Með sífellt lækkandi stýrivöxtum Seðlabankans fóru peningarnir ört yfir í ríkisskuldabréf í þeirri von að vaxa þar. Því lengur sem peningarnir vænta þess að vera fastir í landinu, því meira streyma þeir í ríkisskuldabréf enda lítið annað fyrir þá að gera.

September 2010

Már Guðmundsson, seðlabankastjóri, tilkynnir á vaxtaákvörðunardegi bankans að höftin yrðu afnumin í bráð. Ríkisskuldabréf lækkuðu á þremur dögum um 10% að meðaltali. Eigendur peninganna voru ekki sáttir við þessi orð Más Guðmundssonar og hafa væntanlega tekið hann á teppið. Stærstu eigendur ríkisskuldabréfanna voru lífeyrissjóðirnir. 

Hvernig stendur krónan?

Eigendur jöklabréfa hafa leyfi til að taka úr landi þær tekjur sem þeir hafa af ávöxtun þeirra króna sem þeir eiga hér á landi. Staðreyndin er hinsvegar sú að þeir gera það í mjög litlum mæli og er því hægt draga þá ályktun að þeir beri ákveðið traust til krónunnar. 

Í vikunni kom hingað, danski hagfræðingurinn og dómsdagsspámaðurinn, Lars Christiansen sem íslenskir ráðamenn, fræðimenn og fjárfestar töldu vera rugludall árið 2006 er hann spáði miklum samdrætti á Íslandi. Hann benti á þá staðreynd að krónan hefur mikla burði til að styrkjast á næstunni vegna þeirra miklu gjaldeyristekna sem til verða hér á landi og þeim jákvæða vöruskiptajöfnuði sem verið hefur undanfarin ár. Í fyrra var vöruskiptajöfnuður Íslands við útlönd jákvæður um 10%.

Margir gangrýnendur krónunnar benda á aflandsgengið sem mælikvarða á hversu veik krónan væri ef þessi stórkostlegu höft væru ekki enn til staðar. Eitt verða menn þó að athuga: Hvað ætlar fjárfestir sem á mikið af krónum í Þýskalandi að gera við þær þar? Það er ekkert selt fyrir íslenskar krónur á meginlandi Evrópu, krónurnar mega ekki koma til landsins sökum haftastefnunar og því reynir hann að sjálfsögðu að losna við þær á undirverði, því fyrir hann eru þær verðalausar með öllu og til þess að koma þeim í verð er eðlilegt að hann reyni að selja þær ódýrt. Þetta er því engin mælikvarði á hversu veik krónan væri án hafta.

Hagsmunaaðilar

En hvað er það sem tefur afnám tímabundinna gjaldeyrishafta?  Eins og menn vita áttu höftin upphaflega að vara skammt, en eins og bersýnilega sást í september 2010 er búið að gera gríðarlega marga að hagsmunaaðilum fyrir áframhaldandi gjaldeyrishöftum hér á landi. Stórir aðilar, eins og fjárfestingasjóðir og einna helst lífeyrissjóðirnir geyma nú gríðarlega fjármuni í ríkisskuldabréfum. Þeirra hagsmunir liggja því í því að halda gjaldeyrishöftunum áfram. Þeir vita að ef höftin verða afnumin streymir fjármagnið úr ríkisskuldabréfum því það öðlast ný tækifæri og ríkisskuldabréfin lækka og lífeyrissjóðirnir tapa. Hinsvegar hagnast hagkerfið í heild við afnám hafta, fjárfestar fá fleiri tækifæri og neysla almennings tekur á sig rétta mynd í takt við raunveruleikann. Með fleiri tækifærum fyrir penininga örvast hagkerfið og við sjáum fram á að peningarnir skapi fleiri störf og þá fara hjólin að snúast.

Evran

Ein af ástæðum þess að höftin hafa haldið lengur en eðlilegt ætti að teljast er að ákveðnir stjórnmálamenn vilja tala krónuna niður og halda henni bældri til að réttlæta frekar upptöku evru og inngöngu Íslands í Evrópusambandið. Því hafa eflaust margir séð ótrúlegustu hluti gerast, ráðamenn á Íslandi hafa vísvitandi talað niður sinn eigin gjaldmiðil og má þar nefna núverandi forsætis-, og efnahagsráðherra. Það þekkist ekki nokkurstaðar í heiminum að gjaldeyrir lands sé talaður niður opinberlega með þessum hætti af ráðamönnum landsins, sama hvaða skoðun menn kunna að hafa á honum. Maður veltir fyrir sér hvaða hagsmuni þeir eru að reka. Það er orðið frekar augljóst af því hvernig þeir hafa talað á opinberum vettvangi að eina ástæða þess að þeir vilja halda áliti almennings á krónunni neikvæðu er að það auðveldar þeim að réttlæta það að töfralausn eins og evra sé okkar eina von. Þetta er ein af meginástæðum þess að gjaldeyrishöftum krónunnar hefur ekki verið aflétt enn sem komið er. Því lengur sem okkur er talin í trú um að krónan sé ónothæf því auðveldara verður að troða inná okkur evrunni. En hvað er að frétta af evrusvæðinu? Það er annað rannsóknarefni útaf fyrir sig. 

Krónan verður eðilega seint nothæf ef hún fær ekki að vera frjáls ferða sinna og bera það verðmat sem henni ber.

Stjórnvöld ala á neikvæðni

Núverandi ríkisstjórn vann stórsigur í alþingiskosningum 2009, ástæðan var mjög einföld: Flokkarnir sóttu atkvæðin í svartsýni almennings. Eftir miklar hremmingar voru þung ský yfir fólki og því sáu vinstrimenn sér leik á borði að vinna stórsigur með því að sækja fram í krafti neikvæðninnar. Vandamálið er að stjórnvöld hafa alveg síðan fyrir kosningarnar 2009 verið föst í þeim sporum, á sama tíma höfum við séð forsetaframbjóðendur víða um heim koma með kjörorð eins og „Yes, we can“ og fleira sem ýtir undir jákvæðni og bjartsýni. Þeir flokkar sem nú sitja fastir í sínum stólum, varla svo mikið sem reyna að líta björtum augum á framtíð landsins nema með litlu gervibrosi sem sést í gegnum langar leiðir. Þeir hjakkast á fortíðinni í sömu hljólförum neikvæðninnar og telja fólki trú um að ekkert betra sé í boði en þeir og þeir séu ómissandi á allavegu. Á sama tíma er vel á annað ár liðið síðan menn fóru að sjá hagvöxt í löndunum í kringum okkur, þar nenna menn ekki að hanga endalaust í fortíðinni og missa af lestinni. Það er einfaldlega of dýrt. 

Bjartsýni á krónuna skiptir öllu máli. Krónan á jafnframt meiri möguleika á þessum tímum en oftast áður ef henni er stýrt af skynsemi. Helstu gjaldmiðlar heims eru nú mjög óstöðugir. Dollarinn, evran og pundið eru að ganga í miklum óvissu tímum þessa mánuðina vegna erfiðleika í ríkisfjármálum þeirra ríkja sem myntinni stjórna. Seðlabankarnir hafa notað sér það tæki að prenta peninga og eru stórir fjárfestar því búnir að missa trú sína á þessum myntum og farnir að leita í haldbær verðmæti eins og málma sem ómögulegt er að prenta úr höndum þeirra. Krónan gæti því átt möguleika á því að sýna meiri stöðugleika, en seðlabankar þessara ríkja hafa gert, og því auðveldara en oft áður að sækja trúveruleika erlendra aðila. Ísland er mikið framleiðsluland, við megum ekki láta hagsmunaaðila halda hagkvæmni heildarinnar aftur.

Afnemum höftin, helst í gær. Áður en við missum af lestinni og sitjum eftir líkt og Austur-Þýskaland gerði hér á árum áður. 

 

Neikvæðni og hroki Jóhönnu Sig heldur áfram...

Eru vinnubrögð Jóhönnu og co ekki frekar með ólíkindum?
Menn verða að gera sér grein fyrir því að eina ástæða þess að vinstri menn telja sig þurfa að breyta fiskveiðistjórnunarkerfinu er til að öðlast meiri völd. Þá hafa þeir útdeilingamáttinn og allir vita að stjórnmálamenn leita ekki hagkvæmustu leiða, heldur hvernig þeir sjálfir fá sem mest. Síðan nota þeir hugtök eins og "þjóðareign" sem er hugtak sem upprunið er frá Austur-Þýskalandi til að klæða þetta er í fallegan búning. En fyrir rest mun þjóðinni í heild verða af miklum tekjum, þegar tekjur sjávarútvegs munu fara dvínandi.
 Mann ætti ekki að undra að SA neyðist til að fara þessa leið, það eru margir atvinnuvegir komnir undir því að sjávarútvegurinn sé rekinn á sem hagkvæmasta hátt. Það eru ekki útgerðir einar og sér, sjávarútvegur ber gríðarlega mörg afleidd störf af sér og þjónustan í kringum þessa atvinnugrein er gríðarleg.

Við verðum að fara losna við þessa neikvæðni í landinu og fara horfa til framtíðar. Óvissan sem stjórnvöld hafa haldið í landinu frá ársbyrjun 2009 hefur eyðilagt fyrir okkur mörg tækifæri og er ein helsta ástæða þess að hagvöxtur er mun seinni til okkar en annarra ríkja. Þessum óstöðugleika verður að fara linna.

Ósvífni og hreint ofbeldi

Hagkvæmni augljóslega aukaatriði

Stjórnvöld virðast ekki ætla að skilja eitt mjög einfalt atriði. Þegar breytingar sem þessar verða að veruleika þá mun heildarverðmætasköpun í sjávarútvegi minnka, vegna þess að kostnaðurinn við veiðar og vinnslu mun hækka þar sem hann mun ekki fara fram á hagkvæmasta hátt heldur í ákveðnum ástríðubyggðum stjórnvalda hvers tíma, hverjar sem þær svo kunna að vera.. Þær byggðir sem verða fyrir valinu eru yfirleitt ekki tækjum búnar til að nýta hámarks afköst, framleiðnin mun þar af leiðandi minnka og einnig mun markaðsstarf minnka þar sem langtíma hagsmunir til að leita á nýja markaði og sinna markaðsstarfi munu hverfa.

Framleiðslutæki greinarinnar munu versna mjög, sem og aðbúnaður sjómanna og fiskverkafólks einfaldlega vegna þess að langtíma markmiðin hverfa. En það skiptir engu fyrir verðmætin sjálf, það sem segir sig augljóslega sjálft er að þegar framleiðslutækin hafa elst og ekki verið endurnýjuð erum við aftur komin með verri vöru sem fer á lægri verðum. En þetta gætum við átt von á að sjá ef sífellt flakk verður á kvótanum milli landshluta og fyrirtækja eftir nokkur ár.

Á endanum, eru stjórnvöld búin að gera þessa risa stóru rjómatertu sem hagkerfið allt fær sneiðir af, (en vissulega eru misstjórar) af lítilli smáköku sem skiptist jafnt á alla. Þá spyr maður sig, hvort er ríkið að hafa meira úr? Skattasneið rjómatertunnar sem er laun sjómanna, útgerðarmanna og útgerðarfyrirtækja sem ríkið fær núna, eða stækkaða sneið af smákökunni sem rjómatertan verður þá orðin.

Hluti kvótans í byggða- og leigupotta

Sjávarútvegur til happs eða hörmunga

Á umliðnum misserum hafa fjölmargir stjórnmálamenn keppst við að færa rök fyrir því að afnema beri arðbæran rekstur sjávarútvegs hér á landi. Þessar röksemdir eru þó afar veikar. Því er meðal annars haldið fram sem röksemd gegn núverandi fiskveiðistjórnunarkerfi að sjávarútvegsfyrirtæki skuldi samtals um 600 milljarða króna. Þessi sömu fyrirtæki afla þó 200 milljarða á ári hverju. Hvaða heimili er það sem skuldar 40 milljónir og er með 13,5 milljónir í árstekjur og sama má segja með annan rekstur í landinu sem er umtalsvert skuldsettari. Þá tala andstæðingar arðbærs sjávarútvegs sýknt og heilagt um einhverja „sægreifa“ sem græði á tá og fingri, en eru samt vonlausir rekstrarmenn vegna gríðarlegra skulda útgerðarinnar. Þessi röksemdafærsla gengur skiljanlega ekki upp því hér er um algjöra þversögn er að ræða.

Orðið „sægreifi“ kom fyrst fram þegar menn fóru að selja þær aflaheimildir sem þeim hafði verið úthlutað. Þeir sem nú reka sjávarútvegsfyrirtæki á Íslandi hafa all flestir keypt kvótann af hinum svokölluðu „sægreifum“ og því aldrei fengið nein verðmæti án endurgjalds, heldur þurft að greiða fyrir þau dýruverði..

Þær fiskveiðiheimildir sem úthlutað var í upphafi eru oft nefndar „gjafakvóti“,en honum var einfaldlega úthlutað miðað við veiðireynslu síðustu þriggja ára á undan. Í framhaldi af honum þurftu útgerðir að leggja fram gríðarlega mikla fjármuni til að kaupa aðra úr greininni þar sem aflaheimildir höfðu minnkað umtalsvert. Var því umrædd gjöf meira eins og gríðarlegt gjald fyrir þær útgerðir sem eftirstanda í dag.

Ég hef velt þessu fyrir mér eins og aðrir hvort skynsamlegt sé að taka allar eigur af fólki. Taka til dæmis allar jarðir af bændum og láta þá leigja þær af ríkinu, þar eð landið allt eigi í huga einhverra að vera „sameign“ allra þeirra sem þar búa.

Ástæða þess að hörðustu menn berjast fyrir fyrningu kvótans er að þeir seldu margir hverjir kvótann (áðurnefndir „sægreifar“) og vilja komast aftur frítt inn í atvinnugreinina. Þeir hinir sömu láta sig engu varða hagsmunir heildarinnar.

Ég get skilið að erfitt sé að komast inn í greinina ef viðhorfið sem menn hafa er alltaf á þennan veginn: Að leiguliðum sé haldið í þrælkun og þeir kúgaðir af handhöfum nýtingaréttarins. Ef það er svona mikil ósæmd að leigja kvóta, afhverju standa menn þá í því að leigja kvóta? Margir hafa byggt upp myndarlegan atvinnurekstur á grundvelli leigðra fiskveiðiheimilda. Í rekstri útgerða gildir það sama og í öðrum rekstri: Sígandi lukka er best og hagfelldast er að byggjafyrirtækin upp ár frá ári með frekari kaupum á kvóta í stað þess að bíða eftir því að Che Guavera eða Robert Mugabe komi og hreki núverandi handhafa nýtingaréttarins af miðunum.

Ef hörmungin er að vera leiguliði, afhverju leigja margir sín heimili sín á 150 þúsund krónur á mánuði og munu þannig aldrei eignast húsið? Þeir eru þá væntanlega „þrælar eignarréttar“ og hins ósanngjarna kapítalisma, sem sósíalistar tala í sífellu um.

Ég hef sjálfur kynnt mér gríðarlega vel möguleika og áhrif þess að ríkissjóður sé handhafi kvótans og leigi hann sjálfur út og ég get lofað því að verði það gert mun engin vel við una. Ekki einu sinni þeir sem kvótan leigja í dag. Ríkissjóður mun taka sér það sem kallað er einokunarstöðu á útlánamarkaði aflaheimilda, þar sem ríkið verður eini framboðsaðili á leigu kvótans. Með tímanum mun slík einokunarstaða á kvótaleigu leiða til þess að engin rekstarafgangur verður eftir fyrir bestu fyrirtækin og hin fara rakleiðis á hausinn, en best reknu fyrirtækin munu reyna leigja kvótann af ríkinu á hæstu mögulegu rentu sem markaðsverð aflans leyfir. Það mun leiða til þess að enginn rekstrarafgangur verður eftir fyrir útgerðir til að endurnýja nauðsynlegan tækjabúnað, aðföng og viðhald. Mun það því með tímanum draga úr verðmætum þess afla sem veiddur verður.

Upptaka ríkisins á aflaheimildum mun hiklaust leiða til þess að hvatinn til að reka sjávarútvegsfyrirtæki á Íslandi minnkar gríðarlega og það verður vart fýsilegt fyrir nokkur mann að standa í rekstri útgerða. Að sama skapi mun þessi skipan leiða til lakari kjara og aðbúnaðar sjómanna því tekjuafgangur fyrirtækja til betri aðbúnaðar og rekstarskilyrða mun hverfa sem mun þá að endingu leiða til þess að ríkissjóður fær enn minna fyrir leiguna á kvótanum þegar fram í sækir en það fær fyrst um sinn. Afraksturinn af útgerðinni verður því til muna minni. Ávinningur ríkissjóðs er töluverður til skamms tíma litið en ef horft er lengra en eitt kjörtímabil fram í tímann er um gríðarleg afglöpað ræða sem munu rústa rekstri útgerða hringinn í kringum landið.

Hvað leiguverð varðar, þá er það einkum tvennt sem heldur leiguverðinu gríðarlega háu um þessar mundir. (En leiguverð hefur ekkert lækkað frá því að þenslunnil auk, líkt og búast hefði mátt við.) Ein ástæða þessa er sú að fyrirætlanir stjórnvalda um svokallaða „fyrningarleið“ hafa leitt til þess að handhafar aflaheimilda vilja mun síður leigja frá sér veiðiheimildir af ótta við að sá kvóti verði fyrndur fyrst. En mjög lítið er af kvóta til útleigu á almennum „leigumörkuðum“ og verðið er því afar hátt eins og gefur að skilja. Önnur skýringin er sú að með svokallaðri „strandveiði“ sem komið var á síðas tliðið sumar hefur verð á trillum hátt í fimmfaldast en flestar trillur eru lítið nýttar á milli strandveiðitímabila. Fleiri eru því nú um hituna á leigumarkaðnum en áður. En eðlilega geta bara þeir leigt það litla sem til er. Þriðja ástæðan er svo auðvitað sú að miklu meira hefur verið veitt en kvóti leyfir í meðalmánuð og því margir komnir býsna langt á aflaheimildir sínar, en það er fiskifræðilegt sjónarmið og tengist ekkert kvótakerfinu.

Ég hvet alla til að kynna sér erindi Ragnars Árnasonar, prófessors í hagfræði, en hann hefur mikið fjallað um áhrif fyrningar og hagsæld kvótakerfisins. Á neðangreindum hlekkjum má nálgast erindi hans:

 1- http://www.youtube.com/watch?v=AdO-3iyL-6Y

 2- http://www.youtube.com/watch?v=YIwkeBsuzCo&feature=related

 3- http://www.youtube.com/watch?v=zOPw3-bOFhU&feature=related

Margir andstæðingar núverandi fiskveiðistjórnunarkerfis munu koma aftur og aftur með sömu tuggurnar eins þá að fiskurinn verði áfram í sjónum þótt hann sé ekki veiddur á hagkvæman hátt og þar eftir götunum, en alltof margir munu hreinlega ekki skynja þær afleiðingarnar sem þetta mun hafa fyrir þjóðarbúið fyrr en í óefni verður komið og útgerðin á heljarþröm í kjölfar fyrningaraflaheimilda. En það er of dýrt spaug sem enginn ætti að vilja sjá ef hann aðeins reyndi að gera sér grein fyrir alvarleika málsins. Lífsgæði hér á landi velta að miklu leyti á því að hér sé stundaður arðbær sjávarútvegur. Þeir sem vilja kollvarpa núverandi fiskveiðistjórnunarkerfi með stærstu eignaupptöku Íslandssögunnar verða um leið að spyrja sig hvort þeir vilji skerða lífskjör komandi kynslóða, því afleiðingar svokallaðrar „fyrningaleiðar“ munu kalla miklar hörmungar yfir þjóðina til langframa.

RSA fer yfir þátt sjávarútvegssins

Á blaðsíðu 80 í 1. bindi er tveggja blaðsíðna kafli um fiskveiðistjórnun við Ísland. Þar er farið mun lengra aftur en til ársins 1990, í raun er farið alveg aftur til ársins 1870 og er þar farið yfir áhrif sjávarútvegsins á efnahagssveiflur landsins. Eins og heiti kaflans gefur til kynna, er þar rakið hversu alvarlegar afleiðingar léleg fiskveiðistjórnun hafði haft á hagkerfi Íslands í gegnum áratugina. Í kaflanum er atvikaröð þess að kvótakerfið var sett á rakin ítarlega og nauðsyn þess er einnig getið í kaflanum. Framsal aflaheimilda er ekki í einu orði talið hafa ein minnstu áhrif á þennslu eða hrun íslenska efnahagskerfisins. Heldur þvert á móti er kerfið talið auðvelda uppbyggingu sjávarútvegs og stuðla að aukinni hagkvæmni hans.

Það er því þvert á móti það sem talmenn fyrningaleiðarinnar og andstæðingar kvótakerfisins hafa haldið fram. Þeir hafa margir hverjir reynt að klína öllu því sem þeir hafa geta fundið til uppá kvótakerfið til að gera það sem tortryggilegast allt til að vinna gegn hagsmunum þjóðarinnar að haldið sé úti hagkvæmum og arðbærum sjávarútvegi á Íslandi.
Þeirra eini tilgangur er að koma sjálfum sér aftur inn í atvinnugreinina sem þeir margir hverjir seldu sig út úr og fengu fullar hendur fjár (Sægreifi, sá sem selur allan kvótan. skv. uppraunalegri merkingu). 
Margir aðrir þurftu að greiða þessum mönnum marga milljarða þegar þeir voru keyptir úr greininni og þeirra eini tilgangur er að koma sjálfum sér að á nýjan leik og vilja því fá enn einn frímiðan inn í greinina með fyrningu kvótans ólíkt öllum þeim sem hafa unnið sig upp innan greinarinnar.

Frásögn Ármanns Þorvaldssonar á kvótakerfinu

Ég las bók Ármanns, Ævintýraeyjan og þótti hún vera nokkuð góð. Margar góðar útskýringar á hinum og þessum málum. Vel orðaður fannst mér sá hluti þar sem hann kemur inná fiskveiðistjórnunarkerfi Íslands, en það hefur mikið verið í umræðunni síðustu vikur og eru áform núverandi stjórnvalda að koma því frá. Þrátt fyrir alla þá hagræðingu sem það hefur skilað.
Ármann útskýrir kvótakerfið vel í bókinni, ásamt mörgu öðru. En hér er hluti af því sem þar er útskýrt mjög vel.

"Þegar fiskistofnarnir voru ofveiddir og drógust saman snemma á níunda áratugnum var augljóst að of margir sjómenn og of mörg skip voru að elstast við of fáa fiska. Það leiddi til mjög umdeilds, en að mörgu leyti mjög vel heppnaðs, kvótakerfis sem gjörbreytti sjávarútvegi Íslendinga. Fiskiskipum var úthlutað réttindum til að veiða ákveðinn kvóta og var þá miðað við aflasögu þeirra. Kvótinn var framseljanlegur og markaður komst á með hann. Smám saman varð samþjöppun þar sem sum sjávarútvegsfyrirtæki keyptu kvótann af öðrum sem seldu skip sín eða settu í brotajárn og hættu starfsemi. Kaupendurnir settu kvótann á eigin skip og við það minnkaði sóknin verulega sem jók hagkvæmnina í sjávarútveginum. Ísland varð nánast eina landið í heiminum þar sem sjávarútvegur skilaði hagnaði. Hjá flestum öðrum þjóðum er sjávarútvegur ríkisstyrkt atvinnugrein, líkt og landbúnaður er hér á landi.
Þrátt fyrir marga kosti hafa staðið harðar deilur um kvótakerfið alla tíð. Mörg sjávarþorp voru mjög háð útgerðarfyrirtækjunum í bænum. Þegar eigendur þessara fyrirtækja seldu kvótann var hætt að landa þar fiski í frystihúsin sem leiddi til atvinnuleysis og fólksflótta. Á sama tíma voru eigendurnir auðvitað að stórgræða á því að selja veiðiréttindin sem þeim höfðu verið veitt án endurgjalds og áttu að heita sameign þjóðarinnar. Mörg þessara fyrirtækja höfðu aldrei skilað hagnaði og voru í sumum tilfellum illa rekin. Þar eð kerfið bjó til seljanlega eign í formi framtíðar veiðiréttinda voru eigendurnir allt í einu komnir með mikil verðmæti í hendurnar. Íbúar bæjanna og þorpanna, sem sáu hvernig lifibrauð þeirra var selt burt á meðan kvótaeigendurnir græddu, voru ekki mjög ánægðir.
Kvótinn varð í reynd að eign sem bankarnir tóku fúsir við sem veði gegn láni sem hraðaði því ferli að óarðbær sjávarútvegsfyrirtæki voru keypt upp. Þannig náði kerfið tilgangi sínum. Sóknin var minnkuð með því að menn voru keyptir út, ekki reknir út eins og formælendur kerfisins orðuðu það. En niðurstaðan var auðvitað á sama tíma varð til nokkuð stór hópur svokallaðra "sægreifa" en þeir voru menn sem höfðu yfirgefið geirann með fullar hendur fjár."

Mig þykir þessi klausa Ármanns gríðarlega góð útskýring á kvótakerfinu. En sama hvað tautar og raular, þá eru fyrirtæki í geiranum augljóslega betur rekin í dag en þau voru fyrir tíma framseljanlega kvótans. Í stuttu máli sagt, þá útskýrir hvatinn sig nefnilega algjörlega sjálfur. Honum má einfaldlega lýsa þannig að "þú hugsar ávallt betur um það sem þú átt sjálfur".

Fáránlegt verði engin kvót gefinn út

Það væri algjört hneyksli að hálfu sjávarútvegsráðherra ef hann gæfi ekki út 100 þúsund tonna kvóta á 360 þúsund tonn...
Refir hafsins, koma til með að borða sinn skammt sama hvað niðurstöður rannsókna segja.
Einnig eru umtalsvert auknar líkur að meira magn finnist þegar flotinn hefur hafið vinnslu og veiðar á 100 þúsund tonnum.

Hvernig stendur á því að refaveiðar í landbúnaði eru ríkisstyrktar en ekki í sjávarútvegi?
Hvað eru hvalir annað en refir hafsins, jafn mikil ógn við fjárbúnað í hafinu þ.e. fiskana.

Það hlýtur að vera skýrtenging á því að á sama tíma og hvalveiðar hafa ekki verið stundaðar af neinu viti í hálfa öld, séu fjöldin allur af nytjafiskum okkar í mikilli lægð. Fólk ætti að kynna sér hvað dagskammtur eins hvals er rosalegur.

Hrygningarstofn loðnu 355 þúsund tonn